Volledig geïntegreerde douchevloer met warmtewisselaar bespaart 44% aan warmte
Een volledig geïntegreerde douchevloer met warmte¬terugwinning: dat is waarmee de badkamer- en natte cel-specialist wedi naar de vakbeurs VSK+E in de Jaarbeurs komt. Het product is nog in laatste prototypefase, maar volgens verkoopdirecteur Europa Dennis Platteel staat de lancering voor de deur. Wat maakt deze douche-WTW anders dan bestaande oplossingen? En waarom besloot een fabrikant die groot werd met bouwplaten en prefab douchevloeren nu de stap te zetten naar w-installatietechniek?
Auteur: Harmen Weijer. Foto’s: Wedi.
De huidige hoofdvestiging van wedi in het Duitse Emsdetten.
Wie wedi kent, kent het XPS-schuim met gewapende toplaag waarmee het bedrijf al decennia werkt. Die bouwkundige basis – licht, waterdicht, vormvrij en zelfdragend – bleek uiteindelijk ook de sleutel tot de integratie van een warmtewisselaar in de douchevloer. “Wij maken al veertig jaar oplossingen die waterdicht en maatvast zijn”, zegt Platteel. “Van douchevloeren tot complete prefab badkamers, die in bestaande en nieuwe woningen en complexen worden gehesen. Dan ga je op een gegeven moment ook kijken: waar laten we nog energie liggen?”
Dat moment kwam toen wedi, gedreven door Europese klimaatdoelen en een eigen zero-emissieambitie, zijn productportfolio opnieuw tegen het licht hield. De eigen fabriek in Emsdetten draait volledig elektrisch, met duurzame energie uit zon, water en wind, mede dankzij samenwerking met meerdere bedrijven in de directe omgeving. “Maar”, erkent Platteel, “dat is mooi voor onze eigen footprint. De klant zegt vervolgens: wat heb ík eraan in mijn gebouw? Niet dat ze het niet waarderen dat we CO2-neutraal produceren, maar uiteindelijk willen ook zij en hun klanten – gebouweigenaren en bewoners – profiteren van de CO2-winst.”
Warmte opvangen
Als je dan kijkt naar wat er in badkamers mogelijk is in het kader van energiebesparing en verduurzaming, kom je al snel uit bij hergebruik van de warmte van water. In badkamers gaat tijdens het douchen continu warm water het riool in. Zeker in hotels, ziekenhuizen en zorginstellingen, maar ook in woningen, is dat een structureel energieverlies. Dat gegeven bracht warmteterugwinning hoog op de R&D-agenda.
Wedi pakte het grondig aan: het kocht wereldwijd 27 verschillende douche-WTW’s in en testte die onafhankelijk in het eigen lab. “Zonder emotie”, benadrukt Platteel. “We hebben puur gekeken naar rendement, inbouwhoogte, gewicht, complexiteit en onderhoud.”
Na die vergelijking bleven twee systemen over die technisch overtuigden. In plaats van alles zelf te ontwikkelen, koos wedi voor een ketenpartnerschap met een van die twee, een gevestigde producent van warmtewisselaars. “Zij hebben kennis over de thermische techniek, wij over de bouwkundige integratie. Die combinatie is goud, want nog niet eerder gedaan.”
Het Duitse wedi maakt al veertig jaar oplossingen die waterdicht en maatvast zijn: van douchevloeren tot complete prefab badkamers, die in bestaande en nieuwe woningen en complexen worden gehesen.
Geïntegreerd in vloer
Het wezenlijke verschil met veel bestaande douche-WTW’s is dat de warmtewisselaar niet als los, zwaar element onder de vloer hangt, maar volledig is geïntegreerd in de douchevloer zelf. Het systeem bestaat uit een platte tank, waarin het warme douchewater stroomt. In die tank lopen koperen leidingen, waar drinkwater door heen loopt. Er is geen menging van grijswater en drinkwater, alleen warmteoverdracht.
“Koper is een uitstekende warmtegeleider”, legt Platteel uit. “Het koude water komt binnen met zo’n 10°C en gaat er met circa 26°C weer uit. Dat voorverwarmde water gaat direct naar de thermostaatkraan, waardoor de warmwatervraag sterk afneemt.” Volgens wedi resulteert dat in een energiebesparing tot circa 44 procent op het warmwatergebruik.
Onderhoudsvrij
Een tweede belangrijk onderscheid zit in het onderhoud, of beter gezegd: het gebrek daaraan. Veel bestaande WTW-systemen kampen met vervuiling, haarophoping en verminderend rendement. Wedi ontwikkelde daarom een eigen afvoerprofiel met geïntegreerde hair-catcher en een sifon. “Van die 27 systemen die we onderzochten, had niemand zo’n combinatie”, zegt Platteel.
Tijdens testen werd het systeem bewust stevig aangepakt: zand, cement, agressieve reinigingsmiddelen, alles ging door het doucheputje, en vooral door de WTC. Zelfs toen de tank volledig met zand werd gevuld, bleek het systeem zichzelf schoon te spoelen. “Na twee douchebeurten was de tank weer leeg”, vertelt Platteel. “Dankzij de waterdruk en de vorm van de afvoer. Dat was ook voor onze partner een eyeopener.” Het resultaat: een douche-WTW die geen periodiek onderhoud vraagt en waarvan het rendement over de levensduur behouden blijft.
Nieuwste loot aan de stam is een douche wtw, die volledig geïntegreerd in de wedi-douchevloer wordt geplaatst. Dankzij de eigen ontwikkelde hair-catcher én sifon is onderhoud aan wtw niet nodig, maar bespaart de gebruiker wel 44% aan warmte.
Plat, licht en prefab-vriendelijk
Bouwkundig sluit de douchevloer aan bij het bestaande wedi-assortiment. De vloer is licht, heeft een gegarandeerd afschot en een zeer beperkte opbouwhoogte: circa 115 mm bij DN40 en 143 mm bij DN50. Dat maakt toepassing in renovatie mogelijk, al erkent Platteel dat elke extra millimeter telt. “Prefab badkamerbouwers kijken kritisch, maar zien ook de meerwaarde. Uiteindelijk beslist de opdrachtgever.”
De vloer wordt als één artikelnummer geleverd: plug-and-play, zonder natte afbouw of afstelwerk. De XPS-kern is isolerend en elektrisch niet-geleidend, waardoor aarding niet nodig is. “Geen stroom, geen sensoren, geen elektronica”, somt Platteel op. “Het systeem werkt zodra je de kraan opendraait.”
Het principe van de douche-wtw: koud water komt binnen met circa 10°C en gaat er met circa 26°C weer uit. Dat voorverwarmde water gaat direct naar de thermostaatkraan, waardoor de warmwatervraag sterk afneemt.
Marktvalidatie vóór marktintroductie
De ontwikkelingstijd van een jaar – bijzonder voor wedi die voor innovaties meestal 3 jaar ontwikkeltijd uittrekt – noopt Platteel om veel feedback bij klanten. Hij bezocht afgelopen jaar met het prototype in zijn achterbak 25 partijen in Europa. “Prefab-producenten, installateurs, certificerende instellingen en grote architectenbureaus heb ik gesproken. Niet om te verkopen, maar om te luisteren. Wat zijn de blokkades? Wat mist er?” Die gesprekken leidden tot ontwerpkeuzes, maar ook tot focus. “We hebben ons bewust beperkt tot twee afmetingen. Anders blijf je doorontwikkelen en kom je nooit op de markt.”
De eerste reacties zijn positief, vooral bij partijen die vroeg in projecten betrokken zijn: architecten, engineers en gebouweigenaren. “In ziekenhuizen en hotels zeggen ze: we zijn gek als we dit níét doen. Daar draait de douche de hele dag.” Voor de Nederlandse markt in renovatieprojecten en bij woningcorporaties spelen aar nog rekenmethodische vragen rond milieuprestaties en puntensystemen. Wedi is druk doende aan opname in de Nationale Milieudatabase (NMD). “Als je daarin niet goed staat, kan je als bouwpartij strafpunten krijgen”, aldus Platteel. “Wel bijzonder, want dit product méér doet dan alleen WTW: het is ook isolerend, onderhoudsvrij en waterdicht.”
Met de presentatie op VSK+E zet wedi een duidelijke stap buiten zijn traditionele comfortzone. Toch voelt die stap logisch. “We willen geen gadget”, besluit Platteel. “We willen een oplossing die probleemloos werkt, betaalbaar is en echt iets toevoegt. Dat doen we al jaren met onze platen en badkamers, en daar komt deze combinatie als vanzelfsprekend bij.”
Het ontstaan van wedi: van tegelambacht tot systeemdenker
Het verhaal van wedi begint niet in een fabriekshal, maar in het ambacht. De wortels van het bedrijf liggen bij Helmut Wedi, een Duitse Fliesenmeister, een titel die in Duitsland alleen is weggelegd voor tegelzetters van het hoogste niveau. Tijdens een vakantie in Zuid-Frankrijk, begin jaren zeventig, ontstond het idee dat de basis zou vormen voor het latere wedi. Helmut ergerde zich aan de omslachtige manier waarop badombouwen werden gemetseld: zwaar, nooit echt vlak en altijd tijdrovend. “Dit moet eenvoudiger kunnen”, was zijn overtuiging.
Het idee dat hij met een chemicus van BASF op dat Franse strand bedacht, mondde uit in gezamenlijk experimenteren met lichte, vormvaste platen die waterdicht waren en zich makkelijk lieten betegelen. De eerste badombouwplaten werden letterlijk met de hand gemaakt, in een tent achter het huis. Tien jaar lang draaide het bedrijf vrijwel uitsluitend om die ene toepassing. In 1991 werd wedi officieel opgericht als GmbH en verrees de eerste fabriek, die – in gemoderniseerde vorm – vandaag de dag nog steeds in gebruik is.
Vanuit die ene innovatie groeide het assortiment gestaag. Eerst bouwplaten, daarna douchevloeren met geïntegreerd afschot en afvoer, en uiteindelijk complete prefab badkameroplossingen. De kern bleef altijd hetzelfde: XPS-schuim met een gewapende toplaag, licht van gewicht, waterdicht, maatvast en geschikt voor droge montage. Dat maakte wedi aantrekkelijk voor renovatie, prefab en complexe vormen waar traditionele bouwmethoden tekortschoten.
Onder leiding van de tweede generatie verschoof de focus steeds meer naar systeemdenken: niet langer losse producten, maar geïntegreerde oplossingen waarin bouwkunde, waterdichting, isolatie en – nu dus ook – installatietechniek samenkomen. De geïntegreerde douche-WTW past precies in die lijn: ontstaan vanuit een ambachtelijke frustratie, uitgegroeid tot een industriële oplossing die inspeelt op de energievraagstukken van vandaag.
Wedi
www.wedi.net
