Advies MilieuCentraal voor duurzamer wonen: ontzorgen, vereenvoudigen en normaliseren
Het draagvlak voor duurzaam wonen is hoog: een ruime meerderheid (70%) staat open voor wonen in een goed geïsoleerde woning. Toch verwacht minder dan de helft daadwerkelijk binnen zeven jaar de benodigde stappen te zetten. Dit is een klassieke intention-behavior gap. Het laat zien dat de grootste opgave niet ligt in het vergroten van de bereidheid, maar in het verkleinen van onzekerheid en complexiteit.

Een en ander blijkt uit de thema-uitgave energietransitie van de Monitor Duurzaam Leven 2026 van MilieuCentraal. De advies-organisatie geeft aan dat de sleutel ligt in het benutten van de bestaande bereidheid tot isoleren. Isolatie kan worden gepositioneerd als logische volgende stap, met nadruk op comfort, lager energieverbruik en hogere woningwaarde in plaats van uitsluitend nadruk te leggen op klimaat. Door te werken met duidelijke pakketten, standaardoplossingen en wijkgerichte ontzorging kan de stap van losse maatregelen naar een toekomstbestendige woning kleiner worden gemaakt.
Warmtepompen
Bij warmtepompen en warmtenetten ligt het knelpunt ook minder bij bereidheid, maar meer bij risico’s die worden ervaren. Zo maken mensen zich zorgen over kosten, comfort, geluid en de ruimte op het elektriciteitsnet. Vanuit psychologisch perspectief wegen mogelijke nadelen zwaarder dan verwachte voordelen. De communicatie moet daarom transparant zijn over prestaties, kosten en netcapaciteit. Langjarig, voorspelbaar beleid en garanties op betaalbaarheid en prestaties kunnen onzekerheid verminderen. Het is interessant om een strategische keuze te maken voor de inzet van de hybride (all electric ready) warmtepomp. Deze warmtepomp zou kunnen fungeren als tussenstap voor huishoudens die de stap naar volledig elektrisch nog te groot vinden, mits de installatie ervan niet zorgt voor vertraging richting het einddoel aardgasvrij.
Zonnepanelen
Het sentiment rond zonnepanelen laat zien hoe belangrijk beleidszekerheid is. Waar zonnepanelen eerder als een veilige investering werden gezien, is door wijzigingen in de salderingsregeling en de invoering van terugleverkosten twijfel en weerstand ontstaan. Heldere communicatie over de nieuwe businesscase en stabiele regels zijn noodzakelijk om het vertrouwen van woningeigenaren te herstellen. Tegelijk spelen ook hier zorgen over netcongestie een rol: deze moeten serieus worden genomen en actief worden geadresseerd.
Bron: MilieuCentraal